Dolegliwości związane z menopauzą


Klimadynon

Mniej więcej od 40. roku życia zmienia się gospodarka hormonalna w organizmie kobiety. Jako pierwszy powoli zaczyna spadać poziom gestagenu. Później zmniejsza się także wytwarzanie estrogenów. Pierwszą reakcją organizmu na te ciągłe wahania poziomu hormonów jest nieregularność cyklów miesiączkowych (np. zbyt późno lub zbyt wcześnie występujące krwawienie miesięczne), zaburzenia snu oraz koncentracji. Co prawda estrogeny odpowiadają głównie za regulację cyklu miesiączkowego w organizmie kobiety, jednakże mają one znaczenie również dla całego szeregu innych procesów, takich jak struktura i gospodarka wodna skóry, stabilizacja kości, zapobieganie zwapnieniom naczyń krwionośnych, wydzielanie innych hormonów itd. To wyjaśnia, dlaczego menopauza powoduje nie tylko zatrzymanie cyklu miesiączkowego. Zmieniona sytuacja hormonalna może prowadzić do pojawienia się dolegliwości, które dopiero po kilku latach dają o sobie znać np. pod postacią osteoporozy czy miażdżycy..

Dolegliwości menopauzalne stanowią skomplikowany zespół objawów składający się z objawów psychicznych oraz tych dotyczących wegetatywnego układu nerwowego. Wegetatywny układ nerwowy odpowiada za kontrolę nad ważnymi czynnościami życiowymi, takimi jak akcja serca, oddychanie, ciśnienie krwi, trawienie oraz przemiana materii.

Jaki jest przebieg menopauzy?

Pierwsza faza okresu przekwitania nazywana jest okresem przedmenopauzalnym. Ze względu na coraz większe zaburzenia równowagi hormonalnej pojawiają się takie objawy, jak uderzenia gorąca czy zwiększone pocenie, które są często podawane jako "typowe dolegliwości menopauzalne".
Pojęcie menopauzy oznacza ostatnie krwawienie miesiączkowe. Dopiero kiedy upłynie cały rok bez pojawienia się kolejnego krwawienia, można mieć pewność, że kobieta rzeczywiście weszła już w tę fazę. Do tego czasu ciągle jeszcze istnieje prawdopodobieństwo zajścia w ciążę.
Kolejne dziesięć lat od momentu ostatniego krwawienia miesiączkowego nazywane jest okresem pomenopauzalnym. Pomimo że w tym okresie nie można już zajść w ciążę, to nadal zachodzą kolejne zmiany hormonalne. Kiedy organizm pomyślnie przestawi się już na wyraźnie obniżone poziomy hormonów, można uznać okres przekwitania za zakończony.

Nie każda kobieta odczuwa okres przekwitania jako uciążliwy czas w swoim życiu. Jednakże aż u 80% kobiet występuje cały wachlarz objawów - od niewielkich aż do bardzo męczących. Najważniejsze zmiany pojawiające się w okresie menopauzalnym wymienione są poniżej:

Uderzenia gorąca i zwiększone pocenie się
Są to najczęstsze i najbardziej znane objawy, które kojarzą się nam z pojęciem "okresu przekwitania". Poszczególne ataki mogą występować nawet do 20 razy dziennie i często związane są z gwałtownym poceniem się, które czasami powoduje nawet konieczność zmiany ubrania.

Zaburzenia snu
Tutaj występują problemy z zasypianiem, wielokrotne budzenie się w ciągu nocy, czy też zmiany głębokości fazy snu. Wynikający z tego brak snu może zmniejszać sprawność fizyczną organizmu i prowadzić do wyczerpania, nerwowości oraz drażliwości.

Zaburzenia wegetatywne
Występują one prawdopodobnie najczęściej ze wszystkich dolegliwości menopauzalnych i mogą obejmować całe spektrum od zmiany samopoczucia, poprzez uczucie lęku, nerwowości i drażliwości, aż do silnych nastrojów depresyjnych. Jakość życia kobiet dotkniętych tymi objawami znacznie obniża się, a ich rodziny często reagują niepokojem.

Koncentracja
Zmiany hormonalne wywierają wpływ także na mózg. Jednym ze skutków może być zmniejszona zdolność koncentracji, czy też ograniczenie sprawności intelektualnej.

Zaburzenia seksualne
Naturalne zmiany w kobiecych narządach płciowych i rozrodczych, będące skutkiem zmniejszenia działania żeńskich hormonów, mogą również wywoływać pewne dolegliwości. Pochwa staje się bardziej sucha i podatna na otarcia oraz stany zapalne. Może także występować uczucie swędzenia i bólu np. podczas stosunku seksualnego.

Dolegliwości pęcherza i dróg moczowych
Również drogi moczowe na zmniejszone działanie estrogenów reagują odpowiednimi zmianami struktury tkankowej. Stąd też mogą częściej pojawiać się tam infekcje.
W okresie menopauzy często dochodzi także do zmniejszenia rozciągliwości pęcherza moczowego i zmniejszenia siły mięśniowej zwieracza. W ten sposób infekcje mogą łatwiej dostawać się do pęcherza i powodować zakażenie dróg moczowych. Oprócz tego zwiększa się ryzyko mimowolnego oddawania moczu, które może nastąpić już przy niewielkim wysiłku czy zwiększeniu ciśnienia w pęcherzu moczowym, jak np. przy podnoszeniu przedmiotów, kichnięciu, kaszlu, śmiechu albo wchodzeniu na schody.

Osteoporoza
Osteoporoza jest to zmniejszenie masy i gęstości tkanki kostnej, którego skutkiem może być zwiększenie intensywności złamań kości. Pojawia się ona wtedy, kiedy podczas przebudowy kości usuwane jest więcej tkanki niż powstaje nowej. Po zakończeniu menopauzy ryzyko rozwinięcia się osteoporozy jest zwiększone ze względu na zmiany hormonalne.
Aby powstrzymać ten proces, powinno się spożywać pokarmy bogate w wapń.

I tak dalej...
Do dolegliwości okresu przekwitania mogą również należeć inne objawy fizyczne, jak np. zawroty głowy, kołatanie serca, zaparcia oraz wzrost masy ciała. Oprócz tego, obniżający się poziom estrogenów może zwiększać ryzyko pojawienia się zmian w naczyniach krwionośnych.

Prosimy pamiętać żeby z pełnym zaufaniem opowiedzieć swojemu lekarzowi o występujących dolegliwościach. Nie zawsze można od razu rozpoznać i udowodnić związek objawów z okresem przekwitania. Lekarz prawidłowo przyporządkuje występujące objawy, a następnie omówi dokładnie możliwości wybranego i skutecznego leczenia.